جزئیات رتبه بندی نظام QS تشریح شد

دکتر جعفر مهراد به شرح جزئیات موضوعات مورد توجه در رتبه بندی نظام QS که یکی از نظام های رتبه بندی بین المللی دانشگاه ها و مراکز پژوهشی است پرداخت.

دکتر جعفر مهراد، سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام جزئیات رتبه بندی نظام QS که یکی از نظام های رتبه بندی بین المللی دانشگاه ها و مراکز پژوهشی است را در موضوع های علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی، رتبه بندی مهندسی عمران و ساختمان، رتبه بندی مهندسی شیمی، رتبه بندی مهندسی برق و رتبه بندی مهندسی مکانیک، هوافضا و ساخت و تولیدات صنعتی تشریح کرد.
به گفته سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام در موضوع مهندسی شیمی پنج دانشگاه برتر جهان به ترتیب انستیتو تکنولوژی ماساچوست(MIT) ، کمبریج، برکلی، آکسفورد و استنفورد می باشد. در همین راستا، ۴ دانشگاه از ایالت کالیفرنیا جزو ۱۰ دانشگاه اول رشته مهندسی شیمی است که اسامی این دانشگاه ها عبارت است از برکلی، استنفورد، دانشگاه کالیفرنیا در لس آنجلس و کال تک (Caltech) یعنی انستیتو علوم و تکنولوژی کالیفرنیا.
دکتر مهراد گفت: نقش اسنتیتو تکنولوژی ماساچوست در رشته مهندسی شیمی بسیار برجسته است. بیش از ۱۰ درصد استادان مهندسی شیمی در ایالات متحده آمریکا از این دانشگاه فارغ التحصیل شده اند و اعضای هیات علمی مهندسی شیمی این انستیتو بیش از ۲۰ درصد از اعضای منتخب آکادمی ملی مهندسی آمریکا را تشکیل می دهد.
به گفته رئیس مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری وضعیت کانادا در رشته مهندسی شیمی به این ترتیب است که دانشگاه تورنتو با رتبه ۱۴ و دانشگاه مک گیل با رتبه ۱۵ جزو ۲۰ دانشگاه برتر رشته مهندسی شیمی اند.
دکتر مهراد بیان کرد: از قاره آسیا دانشگاه ملی سنگاپور با کسب رتبه ۱۰ تنها دانشگاه آسیایی است که در گروه ۱۰ دانشگاه برتر رشته مهندسی شیمی قرار دارد. از کشور ژاپن دانشگاه توکیو با رتبه ۲۱ و دانشگاه کیوتو با رتبه ۳۷ قابل توجه است. در کشور پهناور چین که خود نظام رتبه بندی شانگهای را برپا داشته است نام دانشگاه پکن با رتبه ۳۲ و دانشگاه شینگهوا با رتبه ۵۰ به چشم می خورد. کشور هندوستان سومین کشور آسیایی است که در رشته مهندس شیمی موفق شده است نام انستیتو تکنولوژی هند در دهلی (۵۰)، کان پور و مدرس را در بین ۲۰۰ دانشگاه برتر جهان قرار دهد.
همچنین استرالیا توان خود را در رشته مهندسی شیمی با درج ۵ دانشگاه در بین ۵۰ دانشگاه تراز اول جهان به رخ کشیده است. دانشگاه ملبورن با رتبه ۱۲، دانشگاه کوینزلند با رتبه ۲۹، دانشگاه نیوساوت ولز با رتبه ۳۰، دانشگاه سیدنی با رتبه ۴۴ و دانشگاه موناش با رتبه ۴۷ از سایر دانشگاه های این کشور موفق ترند.
وی گفت: در کشور انگلستان می توان نام دانشگاه های کمبریج، آکسفورد، امپریال کالج لندن، منچستر (۱۸) و ادینبورگ (۳۵) را در بین ۵۰ دانشگاه اول در رشته مهندسی شیمی مشاهده کرد. با حضور هشت دانشگاه دیگر از کشور انگلستان در مهندسی شیمی این دانشگاه ها جزو ۱۰۰ دانشگاه برتر و در مجموع با حضور ۲۳ دانشگاه از این کشور دانشگاه های انگلستان در موضوع مهندسی شیمی جزو ۲۰۰ دانشگاه برتر جهان محسوب می شوند.
مهراد افزود: حضور دانشگاه ETH زوریخ در کشور سویس که زبانی غیر از زبان انگلیسی دارد با کسب رتبه ۱۱ قابل توجه است. سایر دانشگاه ها با عملکرد بسیار خوب از قاره اروپا عبارت است از دانشگاه تکنولوژی دلفت در هلند با رتبه ۲۲، پلی تکنیک لوزان در سویس با رتبه ۲۳ و دانشگاه فنی مونیخ با رتبه ۳۹ در آلمان
در بین کشورهای اسلامی دانشگاه Sains مالزی در رتبه ای بین دامنه ۵۱ تا ۱۰۰ قرار دارد. دومین دانشگاه از کشورهای اسلامی مربوط به دانشگاه فنی استانبول است که بعد از مالزی و در دامنه ای بین ۱۰۱ تا ۱۵۰ نشسته است. سومین دانشگاه از مجموع دانشگاه های کشورهای اسلامی که موفق شده در حوزه مهندسی شیمی نام خود را در نظام رتبه بندی QS ثبت کند دانشگاه فنی مالزی است. رتبه این دانشگاه در دامنه بین ۱۵۱ تا ۲۰۰ قرار دارد.
سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام در خصوص علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی بیان داشت: در این موضوع نیز انستیتو تکنولوژی ماساچوست جایگاه اول را در این نظام رتبه بندی به خود اختصاص داده است. رتبه های دوم و سوم به دانشگاه های استنفورد و کمبریج تعلق دارد. با احتساب دانشگاه های برکلی و هاروارد ایالات متحده صدر جدول رتبه بندی موضوع علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی را از آن خود کرده است.
وی ادامه داد: مجدداً، این کشور با حضور دانشگاه های کال تک، لس آنجلس (UCLA) و کارنیگی ملون به ۱۰ دانشگاه برتر جهان می پیوندد. ایالات متحده در حوزه فناوریهای اطلاعاتی پیشگام است از مایکروسافت تا اپل و از گوگل تا فیس بوک و همینطور برتری دانشگاه های این کشور در این قلمرو اساس مناسبی را برای برتری فراهم آورده است.
مهراد گفت: مهندسی برق و علوم کامپیوتر از گروه های آموزشی بسیار معتبر انستیتو تکنولوژی ماساچوست است. نظام رتبه بندی US. News and World Report از سال ۱۹۹۴ این دانشگاه را در این رشته ها هم در سطح کارشناسی و هم در سطح تحصیلات تکمیلی بهترین دانشگاه این کشور معرفی کرده است.
دکتر مهراد در ادامه افزود: جالب است توجه کنیم که اگر شاخص استناد به اعضای هیأت علمی این مؤسسه را نادیده بگیریم، انستیتو تکنولوژی ماساچوست در جایگاه ۲۶ قرار می گیرد و کال تک در ایالات کالیفرنیا در صدر جدول می نشیند. با این وجود، شاخص اشتهار دانشگاه نشان می دهد که کیفیت عملکرد انستیتو تکنولوژی ماساچوست مورد پذیرش جامعه دانشگاهی می باشد.
در بین ۱۰ دانشگاه تراز اول جهان در موضوع علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی دانشگاه تورنتو با کسب رتبه دهم اقتدار علمی خود را بیش از هر دانشگاه دیگر در این کشور نشان می دهد.
سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام خاطر نشان کرد: گرچه دانشگاه مک گیل کانادا در نظام رتبه بندی QS حائز رتبه دوم کانادا است، با این حال دانشگاه تورنتو سابقه بسیار طولانی در فناوریهای رایانه ای دارد و در این رشته پیشگام می باشد. از کشور سوئیس دو دانشگاه یعنی ETH زوریخ (رتبه ۱۱) و پلی تکنیک لوزان (رتبه ۱۹) مجموعاً ۲۰ دانشگاه تراز اول جهان را در این حیطه تشکیل می دهند. در قاره آسیا و اقیانوسیه، دانشگاه ملی سنگاپور با رتبه ۱۲ و دانشگاه ملبورن با رتبه ۱۹ جزو ۲۰ دانشگاه ممتاز جهان محسوب می شوند. اشتهار دانشگاه ملبورن نزد استخدام کنندگان در این معیار، این دانشگاه را در جایگاه نهم نشان می دهد.
وی افزود: در انگلستان غیر از دانشگاه های کمبریج و آکسفورد که به ترتیب رتبه های ۲ و ۶ را بدست آورده اند، کالج امپریال لندن موفق شده است در حوزه علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی به مقام ۱۵ برسد. نکته جالب توجه در رتبه بندی QS در موضوع علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی آن است که پلی تکنیک لوزان، دانشگاه شیکاگو، دانشگاه ملبورن و دانشگاه میشیگان هر چهار دانشگاه به طور مشترک در رده ۱۹ این رتبه بندی قرار دارند.
همچنین دانشگاه های علوم و تکنولوژی هنگ کنگ در آسیا و بریتیش کلمبیا در کانادا مشترکاً در جایگاه ۲۶ نشسته اند. رتبه دانشگاه توکیو در ژاپن در این نظام رده بندی از نظر علوم کامپیوتر و سیستم های اطلاعاتی ۳۵ می باشد. انستیتو تکنولوژی هند در دهلی دارای رتبه ۴۳ و در بمبئی دارای رتبه ۵۰ است.
به گفته سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام ،ایالات متحده آمریکا برتری خود را در نخستین رتبه بندی دانشگاه ها توسط QS در رشته مهندسی برق و الکترونیک با حضور ۱۲ دانشگاه در بین ۲۰ دانشگاه نخست جهان حفظ کرده است. در این حوزه انستیتو تکنولوزی ماساچوست رتبه اول و دانشگاه استنفورد رتبه دوم را به دست آورده است.
دکتر جعفر مهراد افزود: در بین دانشگاه های ایالت کالیفرنیا با حضور برکلی می توان گفت که سه دانشگاه MIT، استنفورد و برکلی در هر چهار رشته مهندسی جزو ۵ دانشگاه برتر جهان هستند. به علاوه UCLA و انستیتو تکنولوژی کالیفرنیا (کال تک) در رشته مهندسی نشان داده اند که از توان علمی بالایی برخوردار بوده و کال تک از نظر شاخص اشتهار دانشگاه و استنادهای پژوهشی در رتبه چهارم قرار دارد.
وی همچنین گفت: یکی از نکات جالب توجه این رتبه بندی در حوزه مهندسی برق و الکترونیک وضعیت دانشگاه های استرالیا است که در مجموع با حضور ۱۵ دانشگاه در بین ۲۰۰ دانشگاه برتر جهان کاملا چشمگیر می باشد. در بین این ۱۵ دانشگاه پنج دانشگاه در بین ۵۰ دانشگاه نخست جهان رتبه بندی شده است: دانشگاه ملبورن(۱۵)، دانشگاه نیو ساوت ولز (۳۴)، دانشگاه موناش (۳۵)، دانشگاه سیدنی (۳۸) و دانشگاه ملی استرالیا (۳۹).
دکتر مهراد ادامه داد: دانشگاه ملی سنگاپور با قرارگرفتن در رتبه ۱۰ جزو دانشگاه های پیشگام قاره آسیا است. جایگاه دانشگاه توکیو در ژاپن در رشته مهندسی برق و الکترونیک ۱۷ است. دانشگاه هنگ کنگ با رتبه ۲۱ و دانشگاه علوم و تکنولوژی هنگ کنگ با رتبه ۲۸ بر روی هم ۳۰ دانشگاه تراز اول جهان را تشکیل می دهند.
با افزوده شدن دانشگاه های پکن با رتبه ۳۶ و شینگهوا با رتبه ۴۰ در بین ۵۰ دانشگاه تراز اول ، می توان به اعتبار دانشگاه های شرق آسیا پی برد. انستیتو تکنولوژی هند در دهلی دارای رتبه ۴۱ است. دانشگاه های کیوتو در ژاپن و اوکلند در زلاند نو مشترکا به رتبه ۴۲ دست یافته اند. دانشگاه ملی سئول در رشته مهندسی برق و الکترونیک جایگاه ۴۹ را به خود اختصاص داده است.
دانشجویانی که به پژوهش علاقه مندند باید بدانند که چندین دانشگاه از آسیا از نظر شاخص اشتهار دانشگاه بالاتر از سایر دانشگاه ها قراردارند که نشان دهنده استانداردهای برتر پژوهشی است. دانشگاه توکیو از نظر شاخص اشتهار دانشگاه رتبه پنجم را به حوزه خود اختصاص داده است که با محاسبه ۹ دانشگاه دیگر از آسیا این دانشگاه ها در بین ۳۰ دانشگاه ممتاز جهان قرار دارند: دانشگاه ملی سنگاپور، شینگهوا(چین)، انستیتو تکنولوژی توکیو، دانشگاه کیوتو(ژاپن)، دانشگاه ملی سئول، دانشگاه علوم و تکنولوژی هنگ کنگ، دانشگاه پکن و دانشگاه ملی تایوان.
دکتر مهراد گفت: انگلستان در رشته مهندسی برق و الکترونیک دارای ۳۰ دانشگاه برتر در بین ۲۰۰ دانشگاه تراز اول جهان است: کمبریج (۳)، آکسفورد(۵)، امپریال کالج لندن(۹)، منچستر(۲۷)، ادینبورگ(۴۵)، و یونیورسیتی کالج لندن (۴۸) که همه ۵۰ دانشگاه تراز اول جهان را به وجود می آورند.
در قاره اروپا ، دانشگاه ETH زوریخ (سوئیس) در جایگاه ۱۱ ایستاده است. پلی تکنیک لوزان (سوئیس) دارای رتبه ۲۱ و پلی تکنیک پاریس دارای رتبه ۲۴ است. جایگاه دانشگاه Delft از هلند ۷ می باشد که بسیار در خور توجه است. در بین ۲۰۰ دانشگاه تراز اول جهان تنها ۹ دانشگاه از کشور کانادا حضور دارند. ۴ دانشگاه از کانادا را می توان در بین ۵۰ دانشگاه ممتاز جهان مشاهده کرد: دانشگاه تورنتو (رتبه ۱۳)، بریتیش کلمبیا (رتبه ۳۰)، مک گیل (رتبه ۳۱) و دانشگاه واترلو (رتبه ۴۶).
وی بیان کرد: در حالیکه انستیتو تکنولوژی ماساچوست مقام اول را کسب کرده است از نظر شاخص اشتهار استخدام کننده به ترتیب بعد از دانشگاه های هاروارد (اول) آکسفورد(دوم) و کمبریج (سوم) قرار دارد. امتیاز این چهار دانشگاه از نظر شاخص معروفیت استخدام کننده به ترتیب ۱۰۰، ۱/۹۴، ۸/۹۳و ۹/۸۴ می باشد.
سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام گفت: دانشگاه دهلی با کسب امتیاز ۴/۱۰ از اشتهار دانشگاه،۸/۴۳ از معروفیت استخدام کننده و ۶/۲۰ از استناد از نظر رتبه در دامنه بین ۱۵۱ تا ۲۰۰ قرار دارند.
در بین کشورهای اسلامی می توان به دانشگاه فنی استانبول ترکیه ، دانشگاه مالایا در مالزی اشاره کرد که در دامنه بین ۱۵۱تا ۲۰۰ رتبه بندی شده اند.
سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام گفت: در رشته مهندسی عمران و ساختمان انستیتو تکنولوژی ماساچوست همچنان رتبه اول دانشگاه های جهان را به خود اختصاص داده است. دانشگاه های کمبریج با رتبه ۳، امپریال کالج لندن با رتبه ۵ و اکسفورد با رتبه ۶ و دو دانشگاه آسیایی یعنی دانشگاه ملی سنگاپور (۷) و توکیو (۸) در بین ۱۰ دانشگاه تراز اول جهان دیده می شوند. در این رشته نیز دانشگاه ETH زوریخ در سویس با اخذ رتبه ۱۰ بیش از سایر دانشگاه های جهان خودنمایی می کند.
در فاصله رتبه های ۱۱ تا ۲۰ دانشگاه ملبورن (استرالیا)، دانشگاه شینگهوا (چین) و دانشگاه فنی نانیانگ (سنگاپور) در قاره های آسیا و اقیانوسیه قرار دارند.
مهراد گفت: شاخص اشتهار استخدام کننده در مورد دو دانشگاه آکسفورد و کمبریج به ترتیب ۱ و ۲ بوده، در حالیکه رتبه انستیتو تکنولوژی ماساچوست که در این رتبه بندی دارای مقام اول است در این شاخص ۳ می باشد، دانشگاه کالیفرنیا در ساندیاگو و انستیتو تکنولوژی هند در کان پور از نظر شاخص استناد به اعضای هیأت علمی در جایگاه اول و دوم قرار دارند. سپس، دانشگاه استنفورد با کسب ۳/۵۶ امتیاز، انستیتو تکنولوژی کالیفرنیا با ۲/۵۴ امتیاز و دانشگاه کارنگی ملون در آمریکا با ۱/۵۰ امتیاز در رده های ۳ تا ۵ قرار می گیرند.
وی افزود: دانشگاه فنی دلفت (Delft) در هلند حائز رتبه ۱۳ می باشد. رتبه دانشگاه تورنتو در رشته مهندسی عمران و ساختمان ۲۰ و دانشگاه مک گیل در کانادا در این حوزه ۳۳ می باشد.
همچنین انستیتو تکنولوژی هند در بمبئی در جایگاه ۳۰ قرار دارد. انستیتو تکنولوژی هند در کانپور با هشت فاصله از بمبئی به مقام ۳۸ دست یافته است. انستیتو تکنولوژی هند در دهلی با دانشگاه لوند در سوئد مشترکاً موفق به کسب رتبه ۴۳ شده اند. رتبه ۴۹ نیز به انستیتو تکنولوژی هند در مدرس تعلق دارد.
مهراد ادامه داد: دانشگاه فنی استانبول در ترکیه اولین دانشگاه در بین کشورهای اسلامی است که رتبه آن در دامنه ای بین ۱۰۱ تا ۱۵۰ قرار دارد. بعد از ترکیه، بلافاصله نام دانشگاه نفت و معدن ملک فهد در عربستان به چشم می خورد. دانشگاه آمریکایی بیروت در لبنان نیز موفق به کسب رتبه ای با دامنه بین ۱۵۱ تا ۲۰۰ شده است. دانشگاه های قاهره در مصر و کابانگاسان و مالایا در مالزی نیز در همین دامنه رتبه بندی شده اند. دانشگاه های پوترا و فنی مالزی نیز در همین دامنه قرار دارند. نام دانشگاه تهران تنها دانشگاه ایران است که در رشته مهندسی عمران و ساختمان با رتبه ای در دامنه ۱۵۱ تا ۲۰۰ در نظام QS وارد شده است.
رئیس مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری و سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان، در ادامه مطالب خود بیان کرد: انستیتو تکنولوژی ماساچوست (MIT) پیشاپیش دانشگاه های تراز اول جهان در حوزه مهندسی مکانیک، هوافضا و ساخت و تولیدات صنعتی حرکت می کند. رتبه های دوم و سوم به دانشگاه های کمبریج و هاروارد تعلق دارد.
مهراد گفت: گروه آموزشی مهندسی مکانیک MIT یکی از گروه های اولیه این دانشگاه محسوب می شود و در سال ۱۸۶۱ تاسیس شده است.
وی خاطر نشان کرد: گرچه دانشگاه هاروارد عملکرد خوبی از خود نشان داده و رتبه ۳ این نظام را به خود اختصاص داده است، دانشجویان دوره کارشناسی باید توجه کنند که علیرغم اخذ رتبه ۱۶ از شاخص اشتهار دانشگاه، این دانشگاه از نظر شاخص معروفیت استخدام کننده رتبه اول را به دست آورده است.
مهراد افزود: توان تاریخی آلمان در تولیدات صنعتی را می توان در عملکرد دانشگاه های این کشور مشاهده کرد. دانشگاه فنی مونیخ (۳۶) و RWTH آخن (۴۷) در بین ۵۰ دانشگاه تراز اول جهان قرار دارد. گرچه آلمان تعداد بیشتری دانشگاه در بین ۲۰۰ دانشگاه ممتاز جهان دارد، اما کشورهایی مانند سوئیس، فرانسه و هلند پیشگام ترند: دانشگاه ETH زوریخ و پلی تکنیک لوزان به ترتیب دارای رتبه ۱۱ و ۲۸، پلی تکنیک پاریس ۲۹، و دانشگاه Delft هلند دارای رتبه ۳۲ می باشد.
همچنین علیرغم برتری دانشگاه ETH زوریخ در سوئیس، کشور انگلستان برترین دانشگاههای این قاره را در حوزه مهندسی مکانیک، هوافضا و تولیدات صنعتی به خود اختصاص داده است: کمبریج (۳)، آکسفورد (۶)، امپریال کالج لندن (۷)، که بر روی هم ۱۰ دانشگاه تراز اول را در این موضوع تشکیل داده اند.
وی ادامه داد: در فاصله رده های بعدی تا ۵۰ می توان از دانشگاه های منچستر (۱۸)، ادینبورگ (۴۰)، و دانشگاه بریستول با رتبه ۴۷ نام برد.
دانشگاه آکسفورد از نظر شاخص استخدام مشهورترین دانشگاه انگلستان می باشد.
در بین ۲۰۰ دانشگاه ممتاز جهان، استرالیا تنها دارای ۱۳ دانشگاه برتر است که همگی از نظر شاخص استخدام در مقایسه با معروفیت دانشگاه بالاتر رتبه بندی شده اند. دانشگاه ملبورن دانشگاه تراز اول این کشور است. رتبه این دانشگاه بر روی هم ۱۷ می باشد.
در بین دانشگاه های چین، پکن و شینگهوا به ترتیب موفق به کسب رتبه های ۳۵ و ۳۸ شده اند. دانشگاه ملی سنگاپور دارای رتبه ۱۰ جهان است. جایگاه دانشگاه توکیو ۱۹ است که این دو دانشگاه تنها دانشگاه های آسیا در بین ۲۰ دانشگاه ممتاز این رتبه بندی است.
اسنتیتو تکنولوژی هند در دهلی مشترکاً با دانشگاه کالیفرنیا در سانتاباربارا و دانشگاه ادینبورگ در انگلستان رتبه ۴۰ را به دست آورده است. تعداد دانشگاه های هندوستان در نظام رتبه بندی QS که ۲۰۰ دانشگاه ممتاز جهان را معرفی می کند ۱۰ دانشگاه می باشد.
دکتر جعفر مهراد در پایان گفت: از کشورهای اسلامی و در حال توسعه وضعیت دانشگاه قائد اعظم پاکستان در خور توجه است. رتبه این دانشگاه در رشته مهندسی هوافضا، مکانیک و تولیدات صنعتی در دامنه ای بین ۵۱ تا ۱۰۰ قرار دارد. در همین راستا، دانشگاه فنی استانبول ترکیه در دامنه بین ۱۵۱ تا ۲۰۰ قرار دارد. امتیازات این دانشگاه از کل ۱۰۰ و از نظر شاخص های شهرت دانشگاه، استخدام کننده و استناد به ترتیب ۶/۱۵ ، ۶/۲۰، و ۸/۳۰ می باشد.

   ۱۳۹۰/۱/۲۱

مشتاقانه منتظر دریافت نظرات شما دوستان عزیز هستیم